Nauka i Edukacja

XXV sesja Sejmu Dzieci i Młodzieży

            XXV sesja Sejmu Dzieci i Młodzieży

          

Uczennice klasy III gimnazjum Szkoły Podstawowej w Cekowie-Kolonii –Natalia Pośpiech i Klaudia Pfeifer, przystąpiły do projektu edukacyjnego pod patronatem Kancelarii Sejmu, Ministerstwa Edukacji Narodowej, Ośrodka Rozwoju Edukacji oraz Instytutu Pamięci Narodowej, mającego na celu wyłonienie uczestników XXV sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży. Tegoroczny temat sesji to: Posłowie Sejmu II RP. Ich losy i działalność w okresie II wojny światowej i okupacji. W ramach projektu dziewczęta podejmują działania mające na celu upamiętnienie w sposób trwały losów i działalności posła, który sprawował mandat poselski w latach 1918-1939, i który podczas II wojny światowej działał dla dobra ojczyzny.

Na bohatera swojego projektu uczennice wybrały  Zygmunta Jaźwińskiego – posła na Sejm II RP III kadencji, adwokata kaliskiego, więźnia Auschwitz – Birkenau.

Uczestniczki projektu , korzystając z literatury, prasy ogólnopolskiej i lokalnej z czasów II Rzeczypospolitej, okupacji, archiwaliów i  innych dostępnych  źródeł, sporządziły biogram posła, uwzględniając w nim  jego  losy oraz rolę,  jaką odegrał dla malej i dużej Ojczyzny.

Kolejnym etapem było zbadanie stanu wiedzy lokalnej społeczności nt. postaci Zygmunta Jaźwińskiego.

W tym celu uczennice przeprowadziły wśród przedstawicieli różnych grup wiekowych krótką ankietę, która zawierała następujące pytania:

– Czy znasz, zna Pan/Pani postać Zygmunta Jaźwińskiego?
– Jeśli tak, to kim był i w jakim okresie czasu prowadził swoją działalność?

Wyniki ankiety pokazały, iż wśród lokalnej społeczności istnieje potrzeba propagowania ,  rozpowszechniania wiedzy na temat postaci Zygmunta Jaźwińskiego, upamiętnienia jej. Wyciągnięte

z przeprowadzonego badania wnioski stały się podstawą do zaplanowania i przeprowadzenia dalszych działań w projekcie. Aby przekonać się o skuteczności przeprowadzonych przez uczennice  działań, po ich zakończeniu ponownie przeprowadzą ankietę w tej samej grupie badawczej.

Aby przybliżyć społeczności lokalnej postać Zygmunta Jaźwińskiego uczestniczki projektu przygotowały ulotki zawierające najważniejsze informacje na jego temat, zapowiedź filmu i rozdały młodzieży szkolnej oraz  dorosłym.

Młodzież szkolna  będzie miała możliwość przybliżenia sobie sylwetki Zygmunta Jaźwińskiego podczas wycieczki szkolnej do Kalisza, która odbędzie się 5.04.2019r. Uczniowie zwiedzą m.in. Villę Calisia, której w l. 1916-1939 poseł Zygmunt  Jaźwiński  był właścicielem .

Realizując  zadania  projektowe, uczennice przygotowały i przeprowadziły konkurs na okładkę do filmu: „Śladami Zygmunta Jaźwińskiego – posła , kaliskiego adwokata, więźnia Oświęcimia”.

Napisały scenariusz do filmu, przygotowują materiał filmowy. Premiera filmu odbędzie się 8.04.2019 r. na You Tube.

Opiekunem grupy projektowej jest Teresa Chrzęściewska

Słów kilka o Zygmuncie Jaźwińskim …

        Zygmunt Jaźwiński ur. 24 lipca 1890 roku w miejscowości  Chojne, w powiecie sieradzkim,

  1. ok. 31 stycznia 1941r. w Oświęcimiu – poseł na Sejm II RP III kadencji w latach 1930- 1935,  kaliski adwokat, więzień Auschwitz. Niestety nie zachowało się żadne zdjęcie Zygmunta Jaźwińskiego.

Był synem Bronisława Jaźwińskiego i Marii z domu Gryglewicz. W 1916 roku ożenił się z Marią Reginą z domu Neuman, następnie został ojcem Bronisława Jaźwińskiego (adwokata w Łodzi).

Najpierw uczęszczał do Szkoły Handlowej (od 1879r. Szkoła Realna, a od 1966r. Liceum Ogólnokształcące im. Kazimierza Wielkiego ) w Kole, a później , w związku ze strajkiem szkolnym, uczył się w gimnazjach warszawskich, Giżyckiego, Chrzanowskiego i Rontalera. Ostatecznie maturę zdał w Gimnazjum Realnym w Kole. Studia rozpoczął na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Sankt Petersburgu. W 1914 r. ukończył je, z wynikiem celującym, na Wydziale Prawa Uniwersytetu Moskiewskiego. Po ukończeniu studiów, od 1914 do 1916 roku,  pełnił funkcję obrońcy sądowego w Kole.

W  latach 1916 – 1939  mieszkał w Kaliszu przy ulicy 11 Listopada 4. Wówczas był właścicielem willi przy ówczesnej Alei Józefiny 4 , nazywanej willą Jaźwińskiego (dzisiejszej Villi Calisia , znajdującej się przy Alei Wolności ) – w niej prowadził kancelarię adwokacką.

Od połowy lat 30. ub. wieku jego wspólnikiem (uczniem) był mecenas Ignacy Dąbrowski.

Obok praktyki zawodowej prowadził ożywioną działalność polityczną.

Przez cały okres międzywojenny pozostawał politycznie związany z Narodową Demokracją.

W 1930 r. został wybrany z listy nr 4 Stronnictwa Narodowego w okręgu nr 16 (Kalisz) posłem na Sejm RP III kadencji.

W 1934 r. został rzecznikiem dyscyplinarnym Rady Adwokackiej w Poznaniu. Bral czynny udział w pracy społecznej, działał w Towarzystwie Przyjaciół Teatru, w Patronacie nad Więźniami, był członkiem Komitetu Honorowego Stowarzyszenia Rzemieślników Chrześcijan pod wezwaniem św. Józefa w Kaliszu. Zaliczał się do członków popierających Kaliską Ochotniczą Straż Pożarną. Był aktywnym działaczem Towarzystwa Prawniczego  Oddział w Kaliszu, którego, przed wybuchem II wojny światowej, został ostatnim prezesem.

Po wybuchu II wojny światowej, we wrześniu 1939 wraz z żoną i synem wyjechał do Warszawy,

nie podejmując tam pracy jako adwokat,  działał w konspiracji w strukturach SN.  20 listopada 1940 r.  wraz z Ignacym Dąbrowskim oraz grupą dziennikarzy z Kuriera Warszawskiego został aresztowany, osadzony na Pawiaku w Warszawie.

Powodem aresztowania Z. Jaźwińskiego była nie tylko udowodniona mu działalność konspiracyjna (nasłuch radiowy i kolportaż wiadomości radiowych), ale także jego wygłoszone w Sejmie odważne przemówienie, ostrzegające przed zawarciem paktu o nieagresji z Rzeszą Niemiecką.

3 miesiące później, 7 stycznia 1941 r. został on przywieziony do KL Auschwitz w grupie 509 mężczyzn skierowanych do obozu z więzienia Pawiak w Warszawie. Oznaczono ich numerami obozowymi od 7881 do 8389.  Z.J. w obozie  otrzymał numer 8289. Dokładna data jego śmierci w KL Auschwitz nie jest znana.

Okoliczności śmierci znane są z relacji byłego więźnia KL Auschwitz, Pana Janusza Goślinowskiego

(nr obozowy 8252) złożonej w lipcu 1961 roku.

„Rano i wieczorem odbywała się musztra i nauka śpiewu piosenek, które później śpiewaliśmy maszerując do pracy i z pracy. Był przy tym capo: „krwawy Alojz” . Znęcał się specjalnie nad upatrzonymi więźniami. Pamiętam jak dziś, gdy zbił i skopał do nieprzytomności adwokata Jaźwińskiego z mojego transportu. Był on posłem na Sejm. Następnie kazał więźniom rzucić go na stos kocy. Jaźwiński zbity do nieprzytomności zmarł tam.”

Z kolei 16 maja 1946 roku żona Maria i syn Bronisław  założyli sprawę cywilną w sprawie stwierdzenia zgonu Zygmunta Jaźwińskiego w sądzie grodzkim w Kaliszu. Rozprawa miała miejsce 25 czerwca 1946 roku w Kaliszu. Współwięzień z Oświęcimia – Antoni Sroka,  lat 42,  zameldowany Kalisz ul. Częstochowska 1 zeznawał w sprawie :

„W końcu stycznia 1941 roku widziałem, jak Zygmunt Jaźwiński został ciężko pobity, oprawca kopał go nogą po piersiach. Wraz z kolegami odnieśliśmy adw. Jaźwińskiego… do rewiru, gdzieśmy go pozostawili. Następnego dnia dowiedziałem się o zgonie adw. Jaźwińskiego, a na trzeci dzień dopiero wiedziałem go w skrzyni wraz z drugim trupem.  Skrzynie tą odnieśliśmy do krematorium.”

Sąd Grodzki w składzie: sędzia M. Michałkowski, prokurator J. Olszewski, pełnomocnik       T. Osiński  na podstawie zeznań i zgromadzonych dokumentów zatwierdził datę zgonu Zygmunta Jaźwińskiego na 31.01.1941 rok.

Jak wspominał jego syn –  Bronisław Jaźwiński – „Zygmunt Jaźwiński poza dużym doświadczeniem zawodowym, sumiennością, talentem oratorskim odznaczał się życzliwością dla ludzi, niezwykłą pogodą ducha i łatwością obcowania z ludźmi, co zyskiwało mu nie tylko powodzenie zawodowe, ale ogólny szacunek i sympatię”.

do pobrania:

Zygmunt Ja+¦wi+äski ulotka kolumny wysylka